Een stap vooruit: betere voorspelling en behandeling van patiënten die een operatie ondergaan voor alvleesklierkanker
1 oktober 2025
Foto: Thijs Schouten gepromoveerd
Op donderdag 17 september is arts-onderzoeker Thijs Schouten onder leiding van prof. dr. Hjalmar van Santvoort (chirurg), prof. dr. Quintus Molenaar (chirurg), en copromotoren Lois Daamen en Jasmijn Smits (arts in opleiding tot chirurg) gepromoveerd binnen de alvleesklierkanker chirurgie. Zijn onderzoek richtte zich op hoe we complicaties en uitkomsten na een operatie beter kunnen voorspellen en hoe zorgprocessen verder kunnen worden verbeterd.
Foto: Thijs Schouten
Complicaties eerder herkennen en voorkomen
Na een zware operatie aan de alvleesklier kunnen complicaties optreden, zoals lekkage bij de aansluiting van de darm op de alvleesklier. Thijs onderzocht bestaande voorspelmodellen en liet zien dat deze vaak onvoldoende nauwkeurig zijn. Wel vond hij nieuwe factoren die kunnen helpen bij het herkennen van patiënten met een hoger risico op complicaties. Hierdoor kan de zorg beter op de patiënt worden afgestemd.
Wanneer is een operatie zinvol?
Een belangrijk deel van zijn onderzoek ging over welke patiënten baat hebben bij een operatie. Ook bij moeilijk operabele tumoren, of bij oudere patiënten, blijkt een operatie soms goed mogelijk. Belangrijk is wel dat daarna aanvullende behandelingen, zoals chemotherapie, vaker kunnen worden gegeven, want die maken verschil voor de overleving.
Beter inzicht in de ziekte
Thijs keek daarnaast naar tumorkenmerken die iets zeggen over de vooruitzichten, zoals doorgroei van de tumor in zenuwen of bloedvaten. Ook onderzocht hij hoe de internationale kankerstadia (TNM) verbeterd kunnen worden, zodat de indeling beter aansluit bij de werkelijkheid. Dit helpt artsen en patiënten bij het maken van keuzes en bij het inschatten van de prognose.
Verbetering in de praktijk
Eerder liet de PORCH-studie zien dat de complicaties en kans op sterfte kort na de operatie verbeterde wanneer gebruik werd gemaakt van het PRORCH-algoritme. Thijs zijn onderzoek liet zien dat zorg volgens het PRORCH-algoritme ook de lange termijn overleving verbeterd bij patienten met alvleesklierkanker: een extra onderbouwing om zorg via het algoritme in de praktijk toe te passen met directe waarde voor patiënten.
Een hulpmiddel voor patiënt en arts
Tot slot ontwikkelde Thijs met zijn collega Iris van Goor een online rekenhulp (www.pancreascalculator.com), die de kans kan inschatten op langdurige ziektevrije overleving na een operatie. Dit kan helpen bij de gezamenlijke besluitvorming tussen patiënt en arts. Aan het eind van zijn proefschrift benoemt hij dat in de toekomst het onderzoek niet alleen op overlevingsuitkomsten moet focussen, maar ook op kwaliteit van leven na de operatie.
Thijs als onderzoeker
Al tijdens zijn studie Geneeskunde raakte Thijs betrokken bij onderzoek naar de chirurgische behandeling van alvleesklierkanker. Dit onderzoek werd mede mogelijk gemaakt door de samenwerking tussen verschillende Nederlandse ziekenhuizen binnen de Dutch Pancreatic Cancer Group. Tijdens zijn promotietraject ontving Thijs samen met zijn team twee onderzoeksbeurzen, van KWF Kankerbestrijding en het St. Antonius Onderzoeksfonds, voor het PORSCH-2-project. Dit project richt zich op het verder verfijnen van het PORSCH-algoritme, dat bijdraagt aan een betere behandeling van patiënten die een alvleesklieroperatie ondergaan. Na het afronden van zijn promotie zal Thijs zijn loopbaan voortzetten als huisarts.
