Van onderzoek naar implementatie en impact

5 augustus 2021

Wetenschappelijk onderzoek wordt nog wel eens als ‘saai’ en ‘ver weg’ gezien. Wat heeft de patiënt daar nou echt aan? “Heel veel”, volgens Dr. Martijn Stommel, gastro-intestinaal en oncologisch chirurg bij het Radboudumc. “Zeker door de landelijke structuur van het Deltaplan Alvleesklierkanker. Alvleesklierkanker is een complexe ziekte, waarbij we heel zorgvuldig moeten uitzoeken wat werkt. Dit onderzoek heeftveel invloed op de behandeling van patiënten in Nederland.”

Alvleesklierkanker is vaak lastig te diagnosticeren. Mensen hebben er niet zo’n last van tot ze geel gaan zien, of het wordt bij een opeenstapeling van onduidelijke klachten gevonden. “Mensen komen dus vaak van het ene op het andere moment in een extreem onzekere en bedreigende situatie. Je wilt als arts dan graag zekerheid en hoop bieden, maar specifiek bij deze ziekte is het heel belangrijk om eerst goed te analyseren wat er precies aan de hand is voordat je richting kan geven: is het alvleesklierkanker, zijn er uitzaaiingen, is het operabel? We zijn dus heel zorgvuldig.”

Extra verbinding tussen de darmen

Onderdeel van die zorgvuldigheid zit in het met collega’s die alvleesklierkanker behandelen analyseren en bespreken van uitkomsten van de zorg, en ook wetenschappelijk onderzoekhiernaar. Een voorbeeld: de Dutch Pancreatic Cancer Audit (DPCA) verzamelt en analyseert gegevens van de verschillende gespecialiseerde alvleesklierkankercentra in Nederland. Hieruit blijkt dat de eerste periode na een alvleesklierkankeroperatie de maag vaak niet goed ledigt. Ditkomt vaak voor, en heeft tegelijkertijd een belangrijke invloed op hoe lang mensen in het ziekenhuis liggen na een operatie én hoe lang zij moeten herstellen. “Een opvallende conclusie natuurlijk, en voor ons bij het Radboudumc voldoende reden om een onderzoek te starten. Op basis van buitenlandse literatuur denken we namelijk dat we door een extra verbinding tussen de darmen te maken de maaglediging sneller op gang is. Dat kan belangrijke gevolgen hebben voor het herstel.”

Patiënten profiteren van wetenschap

Door het bestaan van het Deltaplan Alvleesklierkanker kan dat onderzoek landelijk worden uitgevoerd. “Daarmee zet je meteen een hele belangrijke stap in de implementatie. Als alle centra meedoen met het onderzoek en zien dat het werkt, zijn zij veel eerder bereid het ook direct toe te passen in de dagelijkse praktijk. Ze hebben ervaring opgedaan, zijn betrokken bij het vinden van de oplossing. Vroeger was er minder aandacht voor die implementatie, publicatie van wetenschappelijk onderzoek was het belangrijkste. Nu wordt steeds meer gekeken naar de implementatie van de uitkomsten van onderzoek en daarmee naar de echte impact op de patiënt. De landelijke samenwerking zorgt zo niet alleen voor wetenschappelijke slagkracht, maar ook dat onze Nederlandse patiënten direct profiteren van die inzichten.”

Zonder witte jas

Martijn is duidelijk betrokken bij zijn patiënten en de impact van alvleesklierkanker op hun leven en dat van hun naasten. Dat blijkt ook uit zijn werkzaamheden voor de lotgenotendag van Living With Hope, waarvan de volgende op 13 november weer wordt georganiseerd. “Dat is echt een groot succes geworden. We bespreken dan thema’s die uit de patiëntenvereniging en de Facebookgroep naar voren komen. Het is heel bijzonder om op die manier patiënten, hun naasten en behandelaars bij elkaar te brengen. Buiten het ziekenhuis, zonder witte jas. Mensen waarderen het enorm. Niet gek natuurlijk, want het is een heftige fase uit hun leven. Op zo’n dag informeren we lotgenoten over de ontwikkelingen op het gebied van alvleesklierkanker. En we vragen ook om steun en eventuele financiële bijdragen.”

lees meer over de lotgenotendag

Nieuwe behandelingen direct voor álle patiënten in Nederland

Zonder die financiële bijdragen kan geen onderzoek worden gedaan om de kwaliteit van de zorg te verbeteren. “Door hetDeltaplan hebben we nu structureel financieel de mogelijkheid om die landelijke samenwerking overeind te houden. Dat is echt een voorwaarde om dat hoog kwalitatieve en impactvolle onderzoek te kunnen blijven doen. En tot nu toe is het een succes; er ontstaat nu al een goede basis voor de komende jaren. Daardoor kunnen we nu op volle kracht vooruit op de inhoud. Er zijn tal van onderzoeken gaande. Zo komen er nu meer en meer oncologische studies, gericht op behandeling met chemotherapie, en de combinatie tussen chemotherapie en chirurgie. En we volgen natuurlijk immunotherapie op de voet. Dan zie je nog een voordeel van het Deltaplan: zodra nieuwe behandelingen beschikbaar zijn, hebben we direct een structuur om die aan patiënten overal in Nederland te kunnen bieden.”

Wetenschappelijk onderzoek heeft directe impact op behandelmethodes voor patiënten. Hiervoor zijn financiële bijdragen ongelooflijk belangrijk.

Help jij ons mee?

Steun het Deltaplan Alvleesklierkanker

Meer nieuws van artsen/onderzoekers

“Onderschat niet het effect van kleine stappen”

Alvleesklierkanker is een ziekte met een slechte prognose. Toch is er de laatste tien jaar vooruitgang geboekt op het gebied van behandeling en diagnostiek. Daarmee is de overleving en de levenskwaliteit van patiënten met alvleesklierkanker verbeterd. Hanneke Wilmink heeft zich gespecialiseerd in tumoren van de alvleesklier, ook wel pancreas genoemd. Op 1 juli sprak ze haar rede uit als eerste hoogleraar Medische oncologie, in het bijzonder pancreas carcinoom.

20 juli 2022

App halveert overlijdenskans na operatie alvleesklier

Mensen met alvleesklierkanker hebben na het operatief verwijderen van de alvleesklier aanzienlijk minder kans op ernstige problemen of overlijden, wanneer zorgverleners een app gebruiken om de patiënt te monitoren. Dat blijkt uit een landelijk onderzoek van de 16 Nederlandse ziekenhuizen waar alvleesklieroperaties plaatsvinden. Op vrijdag 29 april verschenen de resultaten van deze studie in het gerenommeerde wetenschappelijk tijdschrift The Lancet.

29 april 2022

Vaker opereren bij lokaal gevorderde alvleesklierkanker: landelijk trainingsprogramma

Twee derde van de patiënten met alvleesklierkanker zonder uitzaaiingen kan niet worden geopereerd vanwege lokale doorgroei in belangrijke bloedvaten. Bij veel internationale expertisecentra wordt echter langer voorbehandeld met chemotherapie (en bestraling) en vervolgens vaker geopereerd dan in Nederland. Thomas Stoop, arts-onderzoeker, werkt aan de implementatie van deze internationale methodes in Nederland, om zo de kans op langere overleving te vergroten. Dit PREOPANC-4 onderzoek is mede mogelijk gemaakt door het Deltaplan Alvleesklierkanker.

24 maart 2022

Doneer